قطعنامه هفتمین همایش سامانه‌های سطوح آبگیر باران

به گزارش روابط عمومی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری،‌در پی برگزاری هفتمین همایش سامانه‌های سطوح آبگیر باران که در تاریخ اول و دوم اسفند ماه در محل سازمان تحقیقات،‌آموزش و ترویج کشاورزی برگزار شد،‌قطعنامه‌ای در ۱۳ بند به شرح زیر صادر و قرائت شد.

باسمه تعالی

قطعنامه هفتمین همایش ملی سامانه­‌های سطوح آبگیر باران

هفتمین همایش ملی سامانه­‌های سطوح آبگیر باران با موضوع “استحصال آب باران و مدیریت بحران آب، خشکسالی و گرد و غبار” با همت پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری و انجمن علمی سیستم­‌های سطوح آبگیر باران ایران و پشتیبانی سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی در مورخ ۱ و ۲ اسفند ۱۳۹۷ با حضور بیش از۲۵۰ نفر از استادان، اندیشمندان، پژوهشگران، کارشناسان و دانشجویان سراسر کشور در تهران برگزار شد. براساس جلسات هم‌اندیشی، نتایج حاصل از مقالات ارائه شده و بحث و تبادل نظرهای تخصصی، مواردی به‌منظور توسعه هر چه بیشتر روش­‌های استحصال آب در سطح کشور، پیشنهاد شد که در قالب بندهای این قطعنامه به شرح زیر ارائه می­‌شود:

  • تعیین ظرفیت کشور در زمینه استحصال آب و بهره­‌وری از نزولات آسمانی و تعیین ارزش اقتصادی آن، شناسایی دقیق اولویت­‌های آن برای برنامه­‌ریزی بهینه، تدوین الگوهای توسعه­‌ای متناسب با مناطق مختلف، تبیین کامل موضوع با توجه به اسناد بالا دستی و قوانین موجود برای مراجع تصمیم­‌گیر و ارائه مشوق­‌های قانونی لازم برای مشارکت مردم ضرورت دارد.
  • تغییرات اقلیمی، وقوع خشکسالی­‌های با شدت و تداوم بالا و از سوی دیگر افزایش تواتر وقوع سیلاب­‌ها، گسترش کانون­‌های گرد و غبار، به هم خوردن نظام حقابه­‌ها، افزایش تنش­‌ها و مشکلات تأمین آب شهرها و روستاها، از جمله چالش­‌هایی هستند که با بهره­‌گیری از سطوح آبگیر باران در قالب مدیریت یکپارچه حوزه­‌های آبخیز قابل حل هستند.
  • حرکت به سوی تأمین سلامت حوزه­‌های آبخیز با اتکا به نگرش و تفکر مدیریت یکپارچه که کاملا سازگار با محیط و بر مبنای مشارکت مردم و انسجام سازمانی و تدوین سند آمایش حوضه­‌ای است، مورد تأکید شرکت­‌کنندگان قرار گرفت.
  • ضرورت انجام مطالعات مکانیابی به روز، دقیق­ و کامل­ سامانه­‌های آبگیر باران با هدف توسعه پوشش گیاهی که مبنای حفاظت پایدار خاک و محیط زیست است مورد تأکید حاضران قرار گرفت.
  • تأمین و تخصیص منابع اعتباری متناسب با مطالعات و تحقیقات جامع مورد نیاز دستگاه­‌های اجرایی در خصوص استحصال آب باران، تکمیل پژوهش­‌های کاربردی قبلی، فراهم‌شدن زیرساخت­‌های اطلاعاتی مورد نیاز به‌منظور رسیدن به سامانه­‌های تصمیم­‌گیری در خصوص بهترین روش­‌ها و نیز مناسب­ترین مکان­‌ها برای اجرای پروژه­‌های استحصال آب از طرف معاونت­‌های ذی‌ربط وزارت جهاد کشاورزی و وزارت نیرو مورد تأکید قرار گرفت.
  • حاضران بر ضرورت مطالعات جامع، تهیه ضوابط و معیارهای مناسب و شیوه­‌نامه­‌های کاربردی مربوط به جمع­‌آوری آب باران در مناطق مختلف جغرافیایی ایران به ویژه در خصوص طرح بزرگ توسعه باغات در اراضی شیب­دار با اولویت اجرا در اراضی دیم تأکید کردند.
  • با توجه به کسری ۱۱ میلیارد متر مکعب منابع آب زیرزمینی و معضل فرو نشست دشت‌ها و وظیفه­‌مندی وزارتین نیرو و جهاد کشاورزی برای جبران آن، توجه بیشتر به سامانه­‌های سطوح آبگیر باران در قالب اقدامات آبخیزداری و آبخوان­داری ضرورت دارد.
  • ضمن تأکید بر اجتناب از انتقال آب بین حوضه­‌ای، توجه به مدیریت رواناب در منشا تشکیل آن به عنوان راهی سازگار برای حفاظت آب و خاک و مدیریت منابع آب پیشنهاد و مورد تأکید قرار گرفت.
  • ضرورت توجه بیشتر به دانش بومی استحصال آب باران در مدیریت منابع آب با توجه به سابقه تاریخی آن در کشور مورد تأکید حاضران قرار گرفت.
  • در بسیاری از مناطق ایران زمینه مناسبی برای جمع‌آوری آب باران از سطح شهرها، و معابر و تأسیسات وابسته به آن­‌ها وجود دارد که می­توان با برنامه­‌ریزی برای تأمین بخشی از آب مورد نیاز فضای سبز شهری مورد استفاده قرار داد.
  • حاضران بر این باورند که جمع‌آوری آب باران از محیط­‌های مسکونی، اداری و صنعتی یک ضرورت است. پیشنهاد می­‌شود تا این موضوع با بررسی کارشناسی بیشتر در مقرارت ملی ساختمان گنجانیده شود.
  • پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری و انجمن علمی سیستم­‌های سطوح آبگیر باران ایران آمادگی دارند که تجربیات خود در زمینه سامانه­‌های سنتی و نوین استحصال آب باران را با مشارکت معاونت آموزش و ترویج سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با هدف توانمندسازی هر چه بیشتر در اختیار کارشناسان و بهره­‌برداران قرار دهند.
  • پیشنهاد می­‌شود هسته توسعه فناوری­‌های استحصال آب در زیرمجموعه‌ ستاد فناوری­‌های آب، خشکسالی، فرسایش و محیط زیست معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری برای برنامه­‌ریزی و سیاست­‌گذاری در این امر تشکیل شود.

 

شرکت­‌کنندگان در هفتمین همایش ملی سامانه­‌های سطوح آبگیر باران

دوم اسفند هزار و سیصد و نود و هفت، تهران